BOKS Alm. Boxen (n.), Fr. boxe (f.), Ýng. boxing. Erkekler arasýnda düzenlenen yumrukla saldýrý ve savunmaya dayanan amatör ve profesyonel olarak sýký kurallara baðlanan bir spor. Boksta esas olan rakibe belden yukarý net vuruþlar yapmak ve rakipten gelen vuruþlara mani olmaktýr. Boks, vuruþlarda yaralanmaya mani olmak için, yumuþak bir maddeyle beslenmiþ eldivenlerle yapýlýr. Boks; güç, dayanma, cesaret, kondisyon istiyen bir spor dalýdýr. Müsabakala ...

Alm. Boxen (n.), Fr. boxe (f.), Ýng. boxing. Erkekler arasýnda düzenlenen yumrukla saldýrý ve savunmaya dayanan amatör ve profesyonel olarak sýký kurallara baðlanan bir spor. Boksta esas olan rakibe belden yukarý net vuruþlar yapmak ve rakipten gelen vuruþlara mani olmaktýr. Boks, vuruþlarda yaralanmaya mani olmak için, yumuþak bir maddeyle beslenmiþ eldivenlerle yapýlýr. Boks; güç, dayanma, cesaret, kondisyon istiyen bir spor dalýdýr. Müsabakalar ringlerde yapýlýr. Ringler dört köþe olup, içten içe en az 4.90 m, en çok 6.10 m olur. Ringlerin etrafýnda sýký baðlanmýþ ve bezle sarýlý halatlar vardýr. Bunlar yerden itibaren 40, 80, 130 cm yüksekliðe gerilmek üzere üç sýra halindedir. Ringin dört köþesindeki direkler yaralanmalara mani olmak için yastýklarla takviye edilmiþtir.

Boksörlerin ayakkabýlarý çok hafif olup, profesyonel olanlar belden üstlerine birþey giymezler. Amatör sporcular ise kolsuz fanila giyerler ve eldivenlerinin aðýrlýðý 225 gramdýr. Profesyonellerin eldiven aðýrlýklarý deðiþik olmasýna raðmen genellikle 170 gr civarýndadýr.

Boks maçlarý, 18. yüzyýlda ve 19. yüzyýlýn yarýlarýna kadar, boksörlerin aðýrlýklarý ölçülmeden serbest sýklette yapýlýyordu. Bu dönemlerdeki boksörlerin çoðu bugünkü aðýr siklet kilosundaydý. 1910'da sýkletler konusunda Ýngiltere ve ABD arasýnda belli bir anlaþmaya varýldýysa da, Avrupa ve Dünya Boks Birliði aþaðýdaki sýkletler üzerinde ancak 1970'te bir anlaþmaya varabildi.

Maç günlerinde boksörler resmen ayarlanmýþ terazilerde tartýlýrlar. Kilolarý fazla olanlar maç yapamaz.Maç süresi genç ve jüniorlarda iki dakikalýk üç raundur. Büyüklerde üç dakikalýk üç raund, profesyonellerde üç dakikalýk 4-15 raund arasýndadýr. Raundlar arasýnda bir dakika ara verilir. Müsabaka ring içindeki hakem tarafýndan idare edilir. Ayrýca ring kenarýnda 3 veya 5 adet puan hakemleri vardýr. Maçlar gongla baþlar, gongla biter.

Kolun ön kýsmý, dirsek kafa veya omuzlarla itiþ, belden aþaðýya, sýrta, enseye, baþýn arka kýsmýna, böbreklere vurmak, belden aþaðý kavramak, yere düþmüþ veya kalkmak üzere olan rakibe vurmak yasaktýr. Ayrýca rakibi tutup vurmak, belden aþaðý eðilmek, kasten yere oturmak, çelme takmak, tekme atmak, ringte konuþmak da yasaklanmýþtýr. Boksör yediði yumruðun þiddetinden yere düþerse, düþtüðü anda ring hakemi birden ona kadar sayar. Kalkmazsa nakavtla yenilmiþ sayýlýr. On dolmadan kalkarsa maça devam edilirSporcuda görülen bazý hallerden dolayý maça devam edemiyeceðine hakem tarafýndan karar verilebilir.

Nakavtla yenilen boksörü doktor hemen muayene eder. Bu amatör bir sporcu ise bir ay boksa ara verir. Üç ay içinde iki defa bu þekilde yenilmiþse üç ay, üç defa yenilmiþse son yenildiði tarihten itibaren bir yýl boks maçý yapamaz. Süre bitiminde tekrar muayene edilir.

Her boksörün maç esnasýnda iki yardýmcýsý olabilir. Maç esnasýnda hiç bir suretle yardýmda bulunmazlar.Yalnýz, boksöre maçý terk etmesi için havlu veya süngeri ringe atabilir.

Sonuçlar:

Puanlý galibiyet: Üç raund sonunda en çok puan alan boksör galiptir. Puanlar "omuzla atýlan üç net yumruk 1 puan olarak" hesaplanýr. Nakavtta; boksör aldýðý bir darbe sonucu yere düþmüþ ve orta hakem ona kadar saydýðý halde maça devam edememiþse, diðer boksör galiptir. Ayrýca sert yumruk alan boksöre, rakibi diðer köþeye gönderilerek, 8'e kadar sayýlýr. Devam edebilecek durumdaysa maça devam edilir. Devam edemeyecek durumdaysa hakem maçý durdurabilir. Hakem kararý, boksör maça devam edemeyecek duruma geldiðinde hakemin karar vermesidir. Bu durumda diðer boksör galip ilan edilir. Diskalifiye, orta hakemin kaideyi ihlal eden boksörü oyun harici býrakmasýdýr. Abondene, boksör veya yardýmcýsýnýn diðer boksörün üstünlüðünü kabul edip maçý terk etmesidir. Hükmen galibiyet ise herhangi bir sebeple rakibin maça çýkmamasýdýr.

Kaynak: Rehber Ansiklopedisi