Seyir (navigasyon) bir noktadan başka bir noktaya gitmek için en elverişli yolu tayin etme. Genellikle bir denizcilik terimi olarak kullanılsa da, iki nokta arasındaki yolun önceden belirlenmiş olmadığı kara ve hava yolculuklarında da seyir yapılır. ''Yön bulma'' terimi, seyir işinin önemli bir kısmını oluşturan, yakından bağlantılı bir terimdir.
Seyir yönteminin başlıca adımları şunlardır:
# Bulunulan yerin tespiti.
Enlem ve
Dünya üzerindeki bir noktanın ekvator’a olan uzaklığının açısal değerine enlem denir. Ekvatorun güneyinde 90, kuzeyinde 90 adet olmak üzere toplam 180 enlem vardır.
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
boylam olarak koordinatların belirlenmesi veya
BOYLAM Alm. Länge (f), Fr. Longitude (f), İng. Longitude. Yeryüzünde herhangi bir noktadan geçen meridyenin (boylam yarı dairesi, tul yarı dairesi, nısfünnehar yarı dairesi) ana meridyen ve başlangıç meridyeninden (İngiltere'deki Greenwich Meridyeni) doğuya veya batıya doğru olan açısal uzaklığı. Nokta, ekvatorun kuzeyinde veya güneyinde bulunduğuna göre, bu iki meridyenin kutuplardan birinde teşkil ettiği açı. Bu açı kenarları ekvator yayı ve bu iki me
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
harita üzerinde yapılabilir. Bulunulan vadinin, tepenin, köyün adının öğrenilmesi veya geçmişte gidildiğinin hatırlanması da bu kapsama girer.
# Gidilmek istenen yerin tespiti.
# Gidilecek yolun (rota) tespiti. Bu adımda doğru yönde ilerlenmesinin yanı sıra en kolay, hızlı, tehlikesiz, manzaralı yolun seçilmesi gibi amaçlar da güdülebilir. Çoğu kez bu amaçlar arasında en uygun dengeyi kuran rota seçilir.
# Gidilecek yere varıldığının tespiti. Tekniğin bu son maddesi, ''seyir''in yolculuk boyunca kontrol amacıyla sürekli yapılmasını gerektirir.
Seyir için kullanılan başlıca araçlar şunlardır:
# Teknik araçlar:
Alm. Karte (f), Fr. Carte (f), plan(m), İng.(Geographic) map,(topographic) plain.Yeryüzünün tamamının veya bir kısmının bir ölçeğe göre küçültülerek bir plân üstünde gösterildiği çizim.Yunanca HARTEN, Fransızca CARTE kelimelerinden gelmektedir. İsviçreli Prof. Eimhof haritayı şöyle târif etmektedir: Yeryüzünün veya muayyen bir parçasının küçültülmüş, genelleştirilmiş ve bütünlenmiş olarak düz zemin üzerine iki boyutta gösterilme tekniği.
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
harita,
Alm. Karte (f), Fr. Carte (f), plan(m), İng.(Geographic) map,(topographic) plain.Yeryüzünün tamamının veya bir kısmının bir ölçeğe göre küçültülerek bir plân üstünde gösterildiği çizim.Yunanca HARTEN, Fransızca CARTE kelimelerinden gelmektedir. İsviçreli Prof. Eimhof haritayı şöyle târif etmektedir: Yeryüzünün veya muayyen bir parçasının küçültülmüş, genelleştirilmiş ve bütünlenmiş olarak düz zemin üzerine iki boyutta gösterilme tekniği.
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
pusula,
Pusula (İtalyanca'dan Bussola), yön gösteren, kerteriz alıp mevki bulmaya yardım eden mıknatıslı veya cayro ile çalışan seyir aletidir.
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
sekstant,
Sekstant Denizlerde gemicilerin, bulundukları yerin mevkiini anlayabilmeleri için, güneşle ufuk düzlemi arasındaki açısal mesafeyi ölçen optik seyir cihazı.
Dairenin altıda biri büyüklüğünde bir açıya sahip olduğu için, sekstant ismini almıştır. 1731 senesinde John Handley tarafından yapılan ilk 45 derecelik oktantla modern sekstant arasında hemen hiç fark yoktur. Sekstant aynı zamanda gemiden veya uçaktan herhangi bir gök cisminin yüksekliğini ölçmeye de yarar. Bunlardan en basiti kuz
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
kronometre,
Kronometre Zamanı büyük hassasiyetle ölçen bir saat çeşidi. Kronometrelerde, normal saatlerden farklı olarak, hassasiyeti artıran bazı ilave mekanizma yerleştirilmiştir. İlave mekanizmalarla saatte sıcaklığın değişmesi ile ortaya çıkan tesirler dengelenir. Zemberek vasıtası ile iletilen güç, zaman içinde sabit tutulur. Çevreden gelen sarsıntı ve titreşimlerin tesirini ortadan kaldırmak için özel kutular içinde muhafaza edilirler.
Kronometrelerin görünüşü, adi saatlere benzer. Onlardaki
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
iskandil,
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
altimetre ve
ALTİMETRE Alm. Altimeter (n.), Fr. Altimétre, İng. Altimeter. Deniz seviyesine göre bir yerin yüksekliğini ölçebilen özel bir barometre. Barometreler basıncı mm civa olarak göstermelerine mukabil; altimetre, yüksekliği doğrudan doğruya metre cinsinden gösterir. Deniz seviyesinden itibaren yukarıya doğru her 10,5 m çıkıldıkça barometre 1 mm civa basıncı kadar düşme gösterir.
Bir dağın eteğindeki basınç ile tepesindeki basınç bir değildir. Tepedeki basınç
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
Küresel Yer Belirleme Sistemi (GPS).
# İnsan yapısı işaretler: Yol işaretleri,
fenerler.
# Yeryüzü şekilleri:
Dağlar,
ormanlar,
akarsular,
göller,
sahil şeritleri, vs.
# Gök cisimleri:
Güneş,
Kutup Yıldızı.
# Yol sorma.
Seyir sırasında kullanılan çeşitli teknikler mevcuttur. Örneğin:
Kerteriz almak: Gidilecek yer bulunulan yerde gözüküyorsa kendi başına yeterli olabilir.
Harita üzerindeki yeri bilinen iki noktadan (zirveler, fenerler vs.) kerteriz alarak bulunulan yerin tespiti.
Harita üzerindeki hat şeklindeki unsurların (yol, ırmak, kıyı şeridi, vs.) gidilecek yerin geçilip geçilmediğinin kontrolü için kullanılması.
Kasıtlı sapma: Yol, dere gibi hat şeklindeki unsurların üzerinde bulunan bir noktaya giderken, meydana gelecek tesadüfi sapmalardan kaçınmak için kasıtlı olarak belli bir yönde hafif sapma yaratma. Böylece yolcu, hatta ulaştığında kasıtlı sapma yaptığı yönün tersi yöne döner, hattı takip eder ve aradığı noktayı bulur.Kaynaklar
"Seyir Maddesi", ''Meydan Larousse Büyük Lûgat ve Ansiklopedi''
"Navigation Skills for Walkers, Hikers and Ramblers", ''go4awalk.com'', 22.05.2006http://www.go4awalk.com/navigationskills/aimingoff.php
