Resim:Forum_Romanum_panorama.jpg|thumb|380px|Arka planda
Palatine Tepesi olan Roma Forumu. Ön sol tarafta bulunan kemer Septimius Severus Kemeri'dir, sağ tarafta ise üç sütunlu Vespasian ve Titus Tapınağı Satürn Tapınağı'nın önünde durmaktadır.
Roma Forumu (Forum Romanum, Romalılar daha çok Forum Magnum olarak veya sadece Forum olarak adlandırmışlardır) antik
Roma'nın geliştiği merkez bölgesidir. Ticaret, iş, fahişelik, ibadet ve adaletin yönetimi burada gerçekleşmekteydi. Burası toplumsal ocağın olduğu yerdi. Kaldırım kalıntılarından anlaşılan, çevresindeki tepelerden aşınan çökeltilerin forumun seviyesini Cumhuriyet'in erken zamanlarından itibaren yükseltmeye başladığı görülmektedir. Asıl olarak bataklık bir zemin olan alan,
Tarquins tarafından ''
Cloaca Maxima'' ile kurutulmuştur. Hâlâ görülebilen en son
traverten kaldırımı,
Augustus'un yönetimi zamanındandır.
==Forum içindeki yapılar==
Roma çağında kentsel alanların nasıl kullanıldığını açık bir şekilde göstermesi nedeniyle kalıntılar ünlü olmuştur. Roma Forumu aşağıdaki büyük anıtları, yapıları ve diğer antik harabeleri içermektedir:
thumb|right|380px|Roma İmparatorluğu zamanında Roma merkezinin haritası, Forum Holitorium ve Forum Boarium altta ortada görünmektedir.
Castor ve Pollux Tapınağı
Romulus Tapınağı
Satürn Tapınağı
Vesta Tapınağı
Venus ve Roma Tapınağı
Aemilia Bazilikası
Julia Bazilikası
Septimius Severus Kemeri
Titus Kemeri
Rostra, politikacıların Roma vatandaşlarına konuşma yaptığı yer.
Hostilia Mahkemesi ( Curia Hostilia), Roma Senatosu'nun yeri.
Maxentius ve Konstantin Bazilikası
Tabularium
Antoninus ve Faustina Tapınağı
Urbi Göbeği ( Umbilicus Urbi)
Sezar Tapınağı
Törensel bir yol olan '' Via Sacra'', üzerinden geçerek Colosseum ile bağlar. İmparatorluğun son günlerinde, günlük işler için kullanımı bırakılıp dini bir yer olarak kalmıştır.
Resim:RomaForoRomanoColonnaFoca.JPG|thumb|left| Bizans İmparatoru Fokas için, 608 yılında dikillmiştir: Roma Forumu'na yapılan son eklentidir.
Forum içine eklenen son anıt Fokas Sütunu'dur.
==Kazı ve koruma==
Resim:Claude Lorrain 004.jpg|thumb|''Campo Vaccino'', Lorrain tarafından çizilmiştir.
Resim:SwaneveltCampoVaccinoForumFitz.jpg|thumb|''Campo Vaccino'', Swanevelt tarafından çizilmiştir.
8. yüzyılda Einsiedeln'dan (şu anda Almanya'da) adı bilinmeyen bir gezginin anlatışına göre Forum o devirde zaten parçalanmaya başlamıştı. Orta Çağlar boyunca, Forum Romanum'ın anısının devam etmesine rağmen, anıtları genellikle yıkıntılar altında gömülmüş bulunuyordu ve Capitoline Tepesi ve Colosseum arasındanki yer ''"Campo Vaccino"'' veya "sığır otlağı" olarak belirlenmişti. Papa Urban V'in Avignon'dan 1367'de dönüşü, antik anıtlara olan ilginin artmasını sağlamıştır, kısmen ahlaki ibretleri ve kısmen uzun bir zamandan sonra Roma'da yapılmaya başlanılan yeni yapılara ek olması açısından. 15. yüzyılın sonlarında ressamlar Forum'da bulunan harabelerin resimleri çizmişlerdir, antika meraklıları 16. yüzyılda yazıtları kopyalamışlardır ve 18. yüzyılın sonlarında geçici bir kazı başlatılmıştır.
Bir kardinal düzenlemek için tedbirler almış ve yakınına ''Alessandrine'' semtini kurmuştur. Fakat 1803 yılında Septimius Severus Kemeri'nin döküntülerini açığa çıkarmaya başlayan Carlo Fea ve Napolyon yönetimi altındaki kazı bilimciler tarafından yapılan bu kazı ancak Forum'un girişini açığa çıkarma işini başlatabilmiş ve ancak 20. yüzyılın başında tamamen kazılabilmiştir.
Şu anki durumunda, Roma'nın önceki harabeler üzerine yapı yapma geleneği nedeniyle birkaç yüzyıla ait kalıntılar beraber olarak gösterilmektededir.
==Roma'da bulunan diğer forumlar==
Şehirde bulunan diğer foralar; çoğunluğunun kalıntıları, bazılarının ise önemli bir seviyesi günümüze kadar gelmiştir.
Bunlardan en önemlileri birkaç büyük imparatorluk foralarının oluşturduğu Roma Forumu içinde oluşturduğu komplekstir: '' Iulium Forumu'', '' Augustum Forumu'', '' Transitorium Forumu'' (ayrıca: ''Forum Nervae''), ve Trajan'ın Forumu. Mussolini devrinden plancılar, Orta Çağ'a ve Barok tarzına ait birçok eseri kaldırmış ve İmparatorluk Forası ile Forum arasına ''Via dei Fori Imperiali'' yolunu yapmışlardır.
'' Boarium Forumu'' sığır ticaretine adanmıştır Palatine Tepesi ve Tiber nehri arasında yer alır.
'' Holitorium Forumu'' şifalı ot ve sebzelere ticaretine adanmıştır, Capitoline Tepesi ve Servian duvarları arasında yer alır.
'' Piscarium Forumu'' balık ticaretine adanmıştır, Capitoline tepesi ve Tiber nehri arasında yer alır, şu anki Roman Ghetto bölgesi.
'' Suarium Forumu'' domuz ticaretine adanmıştır, Martius Yerleşkesi'nin kuzeyindeki kışlaların yakınındadır.
'' Vinarium Forumu'' şarap ticaretine adanmıştır, Aventine Tepesi ve Tiber arasında "quartiere" Testaccio olarak bilinen bölgede bulunmaktadır.
Başka çarşılarda bilinmektedir fakat açık bilgi eksikliğinden veya kazı yerlerinin çokluğundan dolayı tam olarak teşhis edilememişlerdir. Bunların yanında ''Cuppedinis Forumu'', birçok çeşit malın genel satışı için kullanılmaktaydı.
==Kaynaklar==
{{kaynak wiki | url=http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Roman_Forum&oldid=54398640 | tarih=21 Mayıs 2006 | dil=İngilizce | madde=Roman Forum}}
Linkler
{{commons|Roman Forum}}
http://dlib.etc.ucla.edu:8080/projects/Forum "The Digital Forum", yaklaşık 400 yıllarındaki Roma Forumu'nun 3B yeniden yapılandırılması
http://www.italyguides.it/us/roma/rome/ancient_roman_empire/roman_forum/roman_forum.htm Roma Forumu, Sana panorama ve fotoğraf galerisi
http://intranet.grundel.nl/thinkquest/introduction.html "Forum Romanum", ThinkQuest sitesi
http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Gazetteer/Places/Europe/Italy/Lazio/Roma/Rome/Forum_Romanum/_Texts/Huelsen /home.html Christian Hülsen: The Roman Forum (LacusCurtius'da; Hülsen Forum'un önemli kazıcılarındandır)
http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Gazetteer/Places/Europe/Italy/Lazio/Roma/Rome/_Texts/PLATOP /Forum_Romanum.html Forum Romanum (LacusCurtius'da; Platner'in makalesi ''Topographical Dictionary of Ancient Rome'')
http://www.vroma.org/~forum/ "Forum Romanum" VRoma'dan proje
http://www.skidmore.edu/classics/map/map16/map44.jpg Forum Romanum planı
{{cite web | başlık=Aerial view of Roman Forum | iş=Google Maps | url=http://maps.google.com/maps?q=rome,+italy&ll=41.892374,12.485533&spn=0.005023,0.008664&t=h&hl=en | erişimtarihi=14 Ekim | erişimyılı=2005}}
http://www.tolomeus.net/fori/lucaemartinafullscreen.mov tolomeus.net sitesinde tam ekran Roma Forumu
Bu makale, online kullanıcı topluluğu tarafından oluşturulan ve düzenlenen özgür ansiklopedi projesi Wikipedia'nın Türkçe versiyonu
Vikipedi'deki Roma Forumu maddesinden kopyalanmıştır. Bu makale,
GNU Özgür Belgeleme Lisansı ilkeleri kapsamında özgürce kullanılabilir.
