Oyuncu ...

Oyuncu | Ad = James Dean | Resim = | Resim eni = | Resim altý = | Doðum adý = James Byron Dean | Diðer adlarý = | Doðum tarihi = 8 Þubat 1931 | Doðum yeri = Marion, Ýndiana | Ölüm tarihi = 30 Eylül 1955 | Ölüm yeri = Cholame, Kaliforniya | Boyu = | Önemli rolleri = | Akademi Ödülleri = | Resmî sitesi = http://www.jamesdean.com | allmovie-no = | Beyazperde.com-no = 18496 | IMDb-no = 0000015 | Sinema.com-no = 3006 | SinemaTürk-no = 22497 thumb|200px|James Dean`ýn yüzünün kullanýldýðý bir tabela James Dean, 8 Þubat 1931`de Indiana`da doðduktan kýsa bir süre sonra ailesi Santa Monica`ya taþýndý. Bundan 6 yýl sonra, James 5 yaþýndayken babasý dental teknisyen olmak için çiftlikten ayrýldý. 1940 yýlýnda annesini kanserden kaybedene kadar Brenywood Parasýz Okulu`nda okudu. Dokuz yaþýndayken babasý tarafýndan amcasý Marcus ile teyzesi Ortense`nin yanýna Indiana`daki çiftliðe gönderildi. Lisede iken basketbol takýmýnda yer aldý. Lisede münazara ve drama dersleri alan Dean, küçük bir yerden gelmesine karþýn kendini geliþtirme çabasýnda idi. 1949 yýlýnda Fairmount Lisesi`nden mezun oldu. Kaliforniya`ya giderek babasý ve üvey annesiyle birlikte yaþamaya baþladý. Santa Monica College`a kabul edildiktan sonra Kaliforniya Üniversitesi`ne geçiþ yaparak burada drama okudu. James Whitmore`un drama atölyelerine katýldýktan sonra bazý dizilerde ve tiyatro oyunlarýnda küçük rollerde yer almaya baþladý. 1951 yýlýna gelindiðinde Whitmore`un tavsiyesine uyarak daha ciddi roller için New York`a gitti. Broadway`de "See The Jaguar" adlý oyunda yer almadan önce birçok küçük rollerde görev aldý. 1952 yýlýnda "Actors Studio"ya katýldý. Burada dünyaca ünlü Marlon Brando, Julie Harris, Mildred Dunnock gibi oyuncular bir arada olma fýrsatý yakaladý. Aralarýnda "The Philco Television Playhouse", "Robert Montgomery Presents" ve "Armstrong Circle Theatre" da bulunan birçok televizyon programýnda yer aldý. Actors Studio`daki çalýþmalarý sürerken kariyerinde büyük bir sýçramaya neden olan "The Immoralist"(1954) adlý Broadway oyununda rol aldý. Bu oyun ile "En Ýyi yeni Oyuncu" Bloom Ödülü`nü aldý. Warner Bros tarafýndan yeteneði keþfedildi ve John Steinbeck`in romanýndan uyarlanan "East of Eden"(1955) adlý filmde yer aldý. Filmin çekimlerinde tanýþtýðý Pier Angeli ile birlikte olmaya baþladý. Evlilik hayelleri kuran çiftin ayrýlmasýna Angeli`nin annesi neden oldu. Dean`nin katolik olmamasý nedeniyle annesi birlikteliðe izin vermedi. Daha sonra Liz Sheridan ile niþanlanan Dean, mutlu bir birliktelik yaþayamadý. Ardýndan New York`a dönerek "Lux Video Theatre" ve "Schlitz Playhouse of Stars" adlý televizyon serilerinde yer aldý. Empire Dergisi tarafýndan 1955 yýlýnda sinema tarihinin en çekici 100 yýldýzý arasýna girdi. Ýlk baþrolüyle Oscar`a aday gösterilmiþ az sayýda oyuncudan birisi oldu. 1955 yapýmý "Rebel Without A Cause" adlý film kariyerinin en önemli filmlerinden biri oldu. Nicholas Ray`in yönetmenliðini yaptýðý filmde, baþrolü Natalie Wood ile paylaþtý. Canlandýrdýðý Jim Stark karakteri ile gençlerin idolü oldu. Dönemin asi genç imajýnýn oluþmasýnda büyük rol oynadý. Ardýndan 1956 yýlýnda gösterime giren "Giant" adlý filmde rol aldý. Elizabeth Taylor ve Rock Hudson ile birlikte rol aldýðý filmle "en iyi yardýmcý erkek oyuncu" dalýnda , ölümünden sonra Oscar`a aday gösterilen ilk oyuncu oldu. 30 Eylül 1955`de Porsche 550 Spyder ile yaptýðý kaza sonucunda hayata veda etmiþti. Daha kariyerinin baþlangýcýnda olmasýna raðmen bir efsaneye dönüþmüþ ve birçok sanatçýya ilham kaynaðý olmuþtur. Ron Martinetti`nin yazdýðý "The James Dean`s Story" adlý kitapta biseksüel olduðu iddialarý büyük yankýlar uyandýrmýþtý. Lou Reed, Hilary Duff, Phil Ochs gibi isimler onun anýsýna þarkýlar yazmýþlardýr. ==Filmografi==

`` East of Eden`` ( 1955)

`` Rebel Without a Cause`` ( Asi Gençlik) ( 1955)

`` Giant`` ( Devlerin Aþký) ( 1956) DEFAULTSORT:Dean, James

---

Bu makale, online kullanýcý topluluðu tarafýndan oluþturulan ve düzenlenen özgür ansiklopedi projesi Wikipedia'nýn Türkçe versiyonu Vikipedi'deki James Dean maddesinden kopyalanmýþtýr. Bu makale, GNU Özgür Belgeleme Lisansý ilkeleri kapsamýnda özgürce kullanýlabilir.