Hayato İkeda (d.
3 Aralık 1899 - ö.
13 Ağustos 1965),
Temmuz 1960'tan
Ekim 1964'e değin
Japonya başbakanı. İzlediği politikalarla
Japonya'nın
II. Dünya Savaşı sonrasındaki ekonomik kalkınmasına katkıda bulunmuştur.
1925'te Kyoto İmparatorluk Üniversitesi Hukuk Okulu'nu bitirdi ve Maliye Bakanlığında çalışmaya başladı. Bir süre maliye bakanı yardımcılığı yaptıktan sonra,
1949'da Temsilciler Meclisi'ne seçildi. Aynı yıl,
Yoşida Şigeru hükümetinde maliye bakanlığına getirildi. Bu görevi sırasında Sato Eisaku ile birlikte Yoşida'nın önderlik ettiği muhafazakâr politikaların başlıca uygulayıcılarından biri oldu.
Maliye bakanlığı döneminde,
ABD hükümetince
Japonya'nın yüksek enflasyondan kaynaklanan ekonomik sorunlarını incelemekle görevlendirilen
Detroit'li banker
Joseph Dodge'un önerdiği
deflasyonist politikalarla ekonomiyi istikrara kavuşturmaya çalıştı. 1950'lerde
Kore Savaşı'yla ilgili olarak açılan askeri ihalelerin de yardımıyla bütçe açığının kapanmasını sağladı.
ABD ile yapılan barış görüşmelerinde de önemli rol oynayan İkeda,
Ekim 1952'de dış ticaret ve sanayi bakanı oldu. 1960'a değin değişik dönemlerde maliye, dış ticaret ve devlet bakanı olarak görev yaptı. Ayrıca dönem dönem Liberal Parti (sonradan Liberal Demokrat Parti) genel sekreterliğinde ve partinin siyasi işler inceleme komitesi başkanlığında bulundu.
Temmuz 1960'ta
Kişi Nobusuke'nin istifası üzerine parti başkanlığına ve başbakanlığa getirildi. Göreve başladıktan sonra Kişi'nin
Japonya ile
ABD arasındaki güvenlik antlaşmasını uzatması nedeniyle ortaya çıkan karışıklıklara son vermeye çalıştı ve büyüme hızını yükseltmeyi amaçlayan bir ekonomik programı uygulamaya koydu.
1961'de
Washington, D.C.'de Başkan
John F. Kennedy ile görüştü ve iki ülke hükümeti arasında her yıl, ekonomik konuları kapsayan düzenli görüşmeler yapılmasını karara bağladı. Güney ve
Güneydoğu Asya ülkelerini ziyaret etti; Japonya'nın bu bölgelere yaptığı ekonomik ve teknik yardımı artırdı.
1963'te nükleer denemelerin sınırlandırılmasını öngören antlaşmayı imzaladı ve sürdürdüğü görüşmelerle sonraki yıllarda imzalanan Japonya-Kore Antlaşması için zemin hazırladı.
Ekim 1964'te sağlığının bozulması üzerine başbakanlıktan ayrıldı.
Japon Başbakanlar
Bu makale, online kullanıcı topluluğu tarafından oluşturulan ve düzenlenen özgür ansiklopedi projesi Wikipedia'nın Türkçe versiyonu
Vikipedi'deki Hayato Ikeda maddesinden kopyalanmıştır. Bu makale,
GNU Özgür Belgeleme Lisansı ilkeleri kapsamında özgürce kullanılabilir.
