Giuseppe Donizetti. (d.
Bergamo, Ýtalya 1788, ö.
Ýstanbul 12 Þubat 1856)
Türkiye'yi
19. yüzyýlda
batý müziði ile tanýþtýran ve ilk
Türk bandosunu (Muzika-ý Hümayun) kuran
Ýtalyan müzisyen.
Giuseppe Donizetti
Ýtalya ve
Fransa da çeþitli bandolar yönettikten ve son olarak
Napolyon' un bandosundan ayrýlmýþ ve
reformcu
Osmanlý hükümdarý
II. Mahmut (
1808-
1839) tarafýndan
Ýstanbul'a gelmesi için yapýlan daveti kabul ederek
17 Eylül 1828'de görevine baþlamýþtýr.
II. Mahmut, eski orduyu daðýtmýþ ve kurduðu yeni ordu (
Asâkir-i Mansûre-i Muhammediyye) ile birlikte, önceki ordu bandosu olan geleneksel
Mehter bandosunu da kaldýrmýþtýr. Yerine batý standartlarýnda yeni bir bando kurmaya karar vermiþ ve Giuseppe Donizetti'yi de bu amaçla davet etmiþtir. Donizetti istanbul' a varýnca ilk iþ olarak askeri bando
Mûsikâ-i Hümâyûn'u kurmuþ ve bir ay içerisinde padiþaha ilk konserini verecek hale getirmiþtir. Bundan sonraki 28 yýl boyunca
Osmanlý Devleti'nin hizmetinde çalýþarak hükümdarýn kurduðu modern ordunun bando teþkilatýný ölümüne kadar yönetmiþtir.
Ýstanbul, Donizetti için adeta ikinci bir vatan olmuþ ve
12 Þubat 1856'da ölene dek
Ýstanbul'da yaþamýþtýr.
Giuseppe Donizetti'nin, II. Mahmut için bestelediði "
Mahmudiye Marþý" onbir yýl,
II. Mahmut'un ölümünden sonra tahta çýkan oðlu
Sultan Abdülmecit için bestelediði "
Mecidiye Marþý" da (
1839) yirmiiki yýl boyunca
Osmanlý Devleti'nin marþý olarak çalýnmýþtýr.
Sultan Abdülmecit tarafýndan
Paþa unvaný ile taltif edilen Donizetti'nýn baþarýlarý sadece askeri bando kurulmasý ile sýnýrlý kalmamýþ, sarayda
Osmanlý hanedan ailesinin fertlerine de
müzik dersleri vermiþ,
Pera'da (
Beyoðlu ve çevresinin eski adý) her yýl düzenlenen
Ýtalyan opera gösterilerini desteklemiþ,
sarayda
konserler düzenlemiþ ve
Ýstanbul'u ziyaret eden
Franz Liszt,
Parish Alvars ve
Leopold de Meyer gibi zamanýn önde gelen virtüözlerine ev sahipliði yapmýþtýr. Donizetti'nin kendisi gibi müzisyen olan 2 kardeþi daha vardýr. Ýçlerinden en yetenkli ve ünlüleri küçük kardeþi (
Gaetano Donizetti), bir
Ýtalyan opera bestecisidir.
Donizetti'nin cenazesi, ölümünden sonraki üç hafta boyunca
Beyoðlu'ndaki
Santa Maria Kilisesi'nde muhafaza edilmiþ ve
6 Mart 1856'da
Santa Esprit Kilisesi'inin mezarlýðýna nakledilerek defnedilmiþtir.
Ölümünden sonra yerine
Callisto Guatelli Paþa atanmýþ ve
1856-
1858 ile
1868-
1899 yýllarý arasýnda bandoyu yönetmiþtir.
resim:Gnome-speakernotes.png http://upload.wikimedia.org/wikipedia/en/2/28/Imperial_Ottoman_Anthem.mid Giuseppe Donizetti tarafýndan bestelendiði tahmin edilen Osmanlý marþý.
Kaynakça
http://www.musicaltimes.co.uk/archive/0203/arac.html The Musical Times: Levanten Bir Hayat: Osmanlý sarayýnda Giuseppe Donizetti (Ýng.)
http://www.iec-tr.org/index.php?option=com_content&task=view&id=119&Itemid=57&lang=tr Guiseppe Donizetti (Donizetti Paþa)
http://www.ozanyarman.com/misc/Doctorate%20Thesis.pdf 79-tone Tuning & Theory for Turkish Maqam Music, A Doctorate Dissertation by Ozan Yarman, M.A., pp. 1-2 (Ýng.)
