Dil bilimi dilleri inceleyen bilim dalýdýr. Bu incelemeyle ilgilenen kiþiye dil bilimci denir. Dil bilimi, teorik de uygulamalý da olabilir.
Genel (veya teorik dil bilimi dillerin yapýlarýný (
dil bilgisi), ve anlamlarýný (
anlam bilimi) inceler. Dil bilgisinin incelenmesi,
morfoloji (
sözcüklerin oluþumu ve deðiþimi) ve
söz dizimini (sözcüklerin ifade veya cümle oluþturmak için bir araya getirilmesi ile ilgili kurallar) kapsar. Dili sesler aracýlýðýyla ifade etmek için kullanýlan sistem olan ses bilimi de bu alanýn bir parçasýdýr.
Dil bilimi, genelgeçer dil özelliklerini bulmak ve geliþimleri ile kökenlerini açýklamak için dilleri karþýlaþtýrýr (
karþýlaþtýrmalý dil bilimi) ve dillerin tarihleri üzerinde araþtýrma yapar (
tarihsel dil bilimi).
Ses bilimi genel dil biliminden biraz farklý olarak, seslerin nasýl üretildiðiný ve algýlandýðýný inceler.
Uygulamalý dil bilimi dil bilimsel teorileri yabancý dil öðretimi,
konuþma terapisi,
çeviri ve
konuþma bozukluðu gibi alanlarda uygulamaya geçirir.
==Bibliyografya==
ACHARD, Pierre (1994), Dilsel Toplumbilim, (Çeviren: Deniz KIRIMSOY), Ýstanbul, Ýletiþim Yayýnlarý,112 s.
ADALI, Oya (2004), Türkiye Türkçesinde Biçimbirimler, Papatya Yayýnýcýlýk.
AÄžABABA, Naile (2006), Ortaçað Türk Dil Bilim Adamlarý, Ahenk Yayýnlarý.
AKBULUT, Ayþe Nihal (2004), Söylenceden Gerçekliðe : Çeviribilim, Multilingual Yayýnlarý.
AKSAN, Doðan (1978), Anlambilimi ve Türk Anlambilimi, Ankara, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coðrafya Fakültesi Yayýnlarý, 2. Baský, 199 s.
AKSAN, Doðan (1982), Dilbilim Seçkisi, Ankara, Türk Dil Kurumu Yayýnlarý, .
AKSAN, Doðan (1990), Her Yönüyle Dil (Ana Çizgileri ile Dilbilim) I-II-III, Ankara, TDK,4. Baský, 162 s., 164 s, 246 s.
AKSAN, Doðan (1993), Þiir Dili ve Türk Þiir Dili, Ankara, Þafak Matbaacýlýk, 290 s.
AKSAN, Doðan (1986), Türkçenin Gücü, Ankara, Türkiye Ýþ Bankasý Yayýnlarý.
AKSAN, Doðan (2002), Anadilimizin Söz Denizinde, Bilgi Yayýnevi.
AKSAN, Doðan (2003), Dil Þu Büyülü Düzen..., Bilgi Yayýnevi.
AKSAN, Doðan (2004), Following the Traces of Pre-Turkic-En Eski Türkçenin Ýzlerinde, Multilingual Yayýnlarý.
AKSAN, Doðan (2004), Dilbilim ve Türkçe Yazýlarý, Multilingual Yayýnlarý.
AKSAN, Doðan (2005), Türkçenin Zenginlikleri Ýncelikleri, Bilgi Yayýnevi.
ANONÝM(1994) Uygulamalý Dilbilim Açýsýndan Türkçenin Görünümü, Ankara, Dil Derneði Yayýnlarý, 128 s.
ARIKAN, Aykut (2006), Bilgi Eriþim Sistemleri Bilgi Erþiminde Dil Sorunlarý, Babil Yayýnlarý, Ýstanbul.
AYATA ÞENÖZ, Canan (2005), Dilbilim/Metin Dilbilim ve Türkçe, Multilingual Yayýnlarý.
BARTHES,Roland (1999), Göstergebilimsel Serüven, Ýstanbul, Kaf Yayýncýlýk, 4. Basým.
BARTHES,Roland (2002), S/Z, (Çev.: Sündüz Öztürk KASAR), Ýstanbul, Yapý Kredi Yayýnlarý,2. Baský.
BAÞKAN, Özcan (1988), Bildiriþim (Ýnsan-Dili ve Ötesi), Ýstanbul, Altýn Kitaplar, 491 s, (2003), Multilingual Yayýnlarý.
BAÞKAN, Özcan (1967), Lenguistik Metodu, Ýstanbul, Çaðlayan Kitabevi, 191 s, (2003), Multilingual Yayýnlarý.
BAÞKAN, Özcan (2006), Dilde Yaratýcýlýk, Multilingual, Ýstanbul.
BAYRAV, Süheyla (1969), Yapýsal Dilbilimi, Ýstanbul
BAYRAV, Süheyla (2000), Roma Dillerinin Doðuþu ve Geliþmesi, Multilingual Yayýnlarý.
BAYRAV, Süheyla (2001), Chanson de Roland Edebiyat ve Üslup Tahlili, Multilingual Yayýnlarý.
BAYRAV, Süheyla- YERGUZ, Ýsmail (2002), Okuma Anlama Yorumlama (Bir Yaklaþým Denemesi), Multilingual Yayýnlarý.
BAUMGARTNER, Klaus-STEGER, Hugo (1983), Modern Lenguistiðe Giriþ (Ýletiþim ve Dil-Lenguistik Yapýlýkcýlýk), (Çeviren: Mehmet AKALIN), Ýzmir, Ege üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayýnlarý, 1983, 8+159 s.+7 s. Doðru-Yanlýþ Cetveli.
BENVENISTE, Emile (1995), Genel Dilbilim Sorunlarý, (Çeviren: E. ÖZTOKAT), Ýstanbul, Yapý Kredi Yayýnlarý.
COMRIE, Bernard (2005), Dil Evrensellikleri ve Dilbilim Tipolojisi, Ýstanbul, Hece Yayýnlarý, 301 s.
CHOMSKY, Noam (2001), Dil ve Zihin, Ayraç Yayýnlarý.
CHOMSKY, Noam (2002), Dil ve Sorumluluk, Ekin Yayýnlarý.
CONDON, John (1998), Kelimelerin Büyülü Dünyasý (Anlambilim ve Ýletiþim)-, Ýstanbul, Ýnsan Yayýnlarý
CULLER, Jonathan (1985), Saussure, Afa Yayýncýlýk, 126 s.
DEMÝRCAN, Ömer (1993), Yabancý Dil Öðretim Yöntemleri, Ýstanbul, Ekin Yayýnýcýlýk.
DENKEL, Arda (1996), Anlam ve Nedensellik, Ýstanbul, Kabalcý Yayýnevi
DIETRICH, Ayþe Pamir (2002), Dilbilim Terimleri Sözlüðü, Multilingual Yayýnlarý.
DIETRICH, Ayþe Pamir (2001), Rusça Sözdizimi, Multilingual Yayýnlarý.
DÝLí…ÇAR, Agop (1978), Anadili Ýlkeleri ve Türkiye Dýþýndaki Baþlýca Uygulamalarý, Ankara, TDK,52+2 s.
DURAK, Mustafa (2002), Fransýz Dilinin Sesletimi, Multilingual Yayýnlarý.
DURAK, Mustafa (2005), Dilbilim/Terimden Anlama, Multilingual Yayýnlarý.
DUYMAZ, Enes-TURAN, Abdulkadir (2006), Türkçede Anlam Bilgisi, Birleþik Yayýnevi.
ERGENÇ, Ýclâl (1989), Türkiye Türkçesinin Görevsel Sesbilimi, Ankara,Engin Yayýnlarý.
ERKMAN-AKERSON, Fatma (1991), Anlam-Çeviri-Karþýlaþtýrma, Ýstanbul, Abc Kitabevi.
ERKMAN-AKERSON, Fatma ve Þ. Ozil (1998), Türkçede Niteleme: Sýfat Ýþlevli Yan Tümceler, Ýstanbul:Simurg.
ERUZ, F. Sakine (2003), Çeviriden Çeviribilime Yüzyýlýýmýzýn Penceresinden Çeviribilimsel Geliþmelere Bir Bakýþ, Multilingual Yayýnlarý.
FRIEDRICH, Johannes (2001), Kayýp Yazýlar ve Diller, Arkeoloji ve Sanat Yayýnlarý.
FÝLÝZOK, Rýza (2001), Anlam Analizine Giriþ, Ýzmir, Ege Üniversitesi Basýmevi.
GEZGÝN,A.G. (2002), Tefsirde Semantik Metod, Ýstanbul, Ötüken Neþriyat
GORLEE,L.L. (2002), Göstergebilim ve Çeviri Sorunu, Günce Yayýnevi.
GUIRAUD, P. (1999), Anlambilim, Ýstanbul, Multilingual.
GUIRAUD, P.(1994), Göstergebilim, Ankara, Ýmge Kitabevi, 2.Baský.
GÜNAY, Doðan (2002), Göstergebilim Yazýlarý, Multilingual Yayýnlarý.
GÜNAY, Doðan (2004), Dil ve Ýletiþim, Ýstanbul, Multilingual, 282 s.
ÝMER, Kâmile (1998), Türkiye'de Dil Planlamasý: Türk Dil Devrimi, Kültür Bakanlýnýðý Yayýnlarý, Ankara, XIV+219s.
ÝNCE, Özdemir(?), Yazýnsal Söylem Üzerine, Ýstanbul, Ýþ Bankasý Kültür Yayýnlarý.
ÝÞÇEN, Ýsmail (2002), Çevrim Kuramý /Çeviribilimin Temelleri Üzerine, Seçkin Yayýncýlýk.
KARAAÄžAÇ, Günay (2005), Dil, Tarih ve Ýnsan, Akçða Yayýnýlarý.
KAYAN, Korhan (2005), Hindistan'a Diller, Ýmge Kitabevi.
KIRAN EZÝLEN, Ayþe- KORKUT, Ece-AÄžILDERE, Suna (2003), Günümüz Dilbilim Çalýþmalarý, Multilingual Yayýnlarý.
KIRAN, Zeynel (1996), Dilbilim Akýmlarý, Ankara, Onur Yayýnlarý, 278s.
KIRAN, Zeynel (2000), Yazýnsal Okuma Süreçleri, Ankara, Seçkin Yayýncýlýk, 302 s.
KIRAN, Zeynel ve A. (2001), Dilbilime Giriþ, Ankara, Seçkin Yayýncýlýk, 330s.
KÖKSAL, Dinçel (2005), Çeviri Eðitimi Kuram ve Uygulama, Nobel Yayýnlarý.
LYONS, John (1983), Kuramsal Dilbilime Giriþ, (Çeviren: Ahmet KOCAMAN), TDK, Ankara, 449 s.
MARTINET, A. (1998), Ýþlevsel Genel Dilbilim, (Çeviren: Berke VARDAR), Ýstanbul, Multilingual.
NETTLE, D. ve Suzanne ROMAINE (2002), Kaybolan Sesler (Dünya Dillerinin Yok Oluþ Süreci), (Çeviren: Harun Özgür TURAN), Ýstanbul, Oðlak Yayýnýlarý, 362 s.
NÝDA, Eugene A. (2003), Dilbilim Üzerine Tartýþmalar, Multilingual Yayýnlarý.
ÖZEREN, A. (1996), Afaziyoloji, Adana, Çukurova Üniversitesi.
ÖZÜNLÜ, Ünsal (2001), Edebiyatta Dil Kullanýmlarý, Ýstanbul, Multilingual, 272 s.
ÖZSOY, Sumru (2006), Türkçenin Yapýsý-I (Sesbilim), Boðaziçi Üniversitesi Yayýnlarý, Ýstanbul, 135 s.
PALMER,F.R. (2001), Semantik (Yeni Bir Anlambilim Projesi), (Çeviren:Ramazan ERTüRK), Kitâbiyât
PERROT, Jean (1997), Dilbilim, Ýstanbul, Ýletiþim Yayýnlarý, 121 s.
RÝFAT, Mehmet (1998), XX. Yüzyýlda Dilbilim ve Göstergebilim Kuramlarý (1. Tarihçe ve Eleþtirel Düþünceler), Yapý Kredi Yayýnlarý, Ýstanbul, 223 s.
RÝFAT, Mehmet (1998), XX. Yüzyýlda Dilbilim ve Göstergebilim Kuramlarý (2. Temel Metinler), (Çeviriler: Mehmet ve Sema RIFAT), Yapý Kredi Yayýnlarý, Ýstanbul, 341 s.
SAUSSURE, FERDINAND de (1985) , Genel Dilbilim Dersleri , (Çeviren: Berke VARDAR), Ankara.
SARICA, Mustafa (2005), Sözlü Dil Yapýsý, Multilingual Yayýnlarý.
SEBUKTEKÝN, Hasan (2006), Kontrastive Linguistik, Nobel Yayýnlarý, Ýstanbul. (Türkçe-Almanca)
SELEN, Nevin (1979), Söyleyiþ Sesbilimi, Akustik Sesbilimi ve Türkiye Türkçesi, Türk Dil Kurumu Yayýnlarý, Ankara.
TAMBA-MECZ,I. (1998), Anlambilim, Ýstanbul, Ýletiþim Yayýnlarý
TANRIDAÄž, O.(1991), Afazi, Ankara:GATA Basýmevi.
TEKCAN, Ali-GÖZ, Ýlyas (2005), Türkçe Kelime Normlarý, Boðaziçi Üniversitesi Yayýnevi.
TOKLU, M. Osman (2003), Dilbilime Giriþ, Akçað Yayýnlarý.
UÄžUR, Nizamettin (2003), Anlambilim Sözcüðünün Anlam Açýlýmý, Doruk Yayýnlarý.
UZUN, Nadir Engin (2006), Biçimbilim Temel Kavramlarý, Papatya Yayýncýlýk, Ankara.
UZUN, N. Engin (1998), Dilbilgisinin Temel Kavramlarý (Türkçe üzerine Tartýþmalar), Ankara, 168 s.
ÜÇOK, Necip (1947), Genel Dilbilim, Ankara. (2004) Genel Dilbilim (Lenguistik), Multilingual Yayýnlarý.
ÜÇOK, Necip (1951), Genel Fonetik, Ankara Üniversitesi Yayýnlarý, Ankara.
VARDAR, Berke (1968), Dilbilim Sorunlarý, Ýstanbul.
VARDAR, Berke (1998), Dilbilimin Temel Kavram ve Ýlkeleri, Ýstanbul, Multilingual, 190 s.
VARDAR, Berke (2002), Dilbilim Yazýlarý, Multilingual Yayýnlarý.
VARDAR, Berke (2002), Dilbilimden Yaþama: Yapýsalcýlýk, Multilingual Yayýnlarý.
VARDAR, Berke (2003), Açýklamalý Dilbilim Terimleri Sözlüðü, Multilingual Yayýnlarý.
VARDAR, Berke (Yöneten) (1983), XX. Yüzyýl Dilbilimi (Kuramcýlardan Seçmeler), TDK, Ankara, 274 s.
VARDAR, Berke (1998), Açýklamalý Dilbilim Terimleri Sözlüðü, Ýstanbul.
YAZICI, Mine (2004), Çeviribilimin Temel Kavram ve Kuramlarý, Multilingual Yayýnlarý.
YAZICI, Mine (2004), Çeviri Etkinliði, Multilingual Yayýnlarý.
YAZICI, Tahsin (2004), Makaleler, Multilingual Yayýnlarý.
YILMAZ, Emine (2003), Çuvaþça Çok Zamanlý Morfoloji, Grafiker Yayýnlarý.
YÜCEL, Tahsin, Yapýsalcýlýk, Ýstanbul, Yapý Kredi Yayýnlarý,1999 (ilk baský 1982).
==Baðlantýlar==
http://www.bilim.org/forum/viewforum.php?f=18 Bilim.org Dilbilim forumu
http://www.dilbilimi.net Dil Bilimi Sitesi
http://www.ege-edebiyat.org/ Ege-Edebiyat
http://turkoloji.cu.edu.tr/index.php Çukurova Üniversitesi Türkoloji Araþtýrmalarý Merkezi
http://www.philosophypages.com/dy/ix1.htm#a Dictionary of Philosophical (Ýngilizce)
http://www.uni-kassel.de/fb8/misc/lfb/html/text/startlfbframeset.html Linguistics for Beginners (Ýngilizce)
http://www.aber.ac.uk/media/Documents/S4B/semiotic.html Semiotics for Beginners (Ýngilizce)
http://www.sil.org/linguistics/GlossaryOfLinguisticTerms/contents.htm SIL Linguistics Glosarry (Ýngilizce)
http://plato.stanford.edu/contents.html Standford Encyclopedia of Philosophy (Ýngilizce)
Bu makale, online kullanýcý topluluðu tarafýndan oluþturulan ve düzenlenen özgür ansiklopedi projesi Wikipedia'nýn Türkçe versiyonu
Vikipedi'deki Dil bilimi maddesinden kopyalanmýþtýr. Bu makale,
GNU Özgür Belgeleme Lisansý ilkeleri kapsamýnda özgürce kullanýlabilir.
