Kanunların, kanun hükmündeki kararnamelerin ve Türkiye Büyük Millet Meclisi içtüzüğünün anayasaya şekil ve esas bakımından uygunluğunu denetleyen mahkeme. Anayasa değişikliklerini ise sadece şekil bakımından inceler ve denetler. ...
Anayasa Mahkemesi kanunların, kanun hükmündeki kararnamelerin ve
Türkiye Büyük Millet Meclisi içtüzüğünün anayasaya şekil ve esas bakımından uygunluğunu denetleyen
Türkiye Büyük Millet Meclisi Türkiye Cumhuriyeti parlementosuna verilen isim.
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
mahkeme. Anayasa değişikliklerini ise sadece şekil bakımından inceler ve denetler.
Anayasa Mahkemesi, ilk defa
Mahkeme Hüküm verilen yargı yapılan yer. Bir hakimin veya birlikte karar veren hakimlerin yargı görevini yerine getirdikleri mercii. Yargı kuvvetini kullanarak kazai tasarrufta bulunan resmi makamların hepsi. Davaların görülüp karara bağlandığı yer; hüküm verme yeri. Mahkeme kelimesi, Arapça “hüküm” kelimesinden türemiştir. Lügatte, “hüküm verilen yer” manalarında kullanılmaktadır.
Türk Hukukunda mahkeme teşkilatı, 8 Nisan 1340 (1924) tarihli ve 469 yazılı, (Mehakimi Şer'iyenin ilgasın
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
1961 anayasası (madde: 145-152) ile hukukumuza girmiş, 1971’de bazı değişikliklere uğramıştır. 1982 anayasasında da yer alan Anayasa Mahkemesi’nin görev ve yetkileri yeniden tanzim edilmiştir.
Anayasa Mahkemesi on bir asil üye ve dört yedek üyeden kurulur. Cumhurbaşkanı, iki asil ve iki yedek üyeyi Yargıtay, iki asil bir yedek üyeyi Danıştay, birer asil üyeyi
27 Mayıs ihtilali ile ülke yönetimine el koyan askerî güç, oluşturulan "Kurucu Meclis" tarafından hazırlanan ve halk oylaması ile kabul edilen anayasa. Bir yıl içinde hazırlanan yeni anayasa, 9 Temmuz 1961'de halk oyuna sunuldu. Seçmenlerin yüzde 81'inin katıldığı oylamada, yeni anayasa yüzde 61,5 "Evet" oyu ile kabul edildi.
Böylece Türk tarihinde, ilk kez bir kurucu meclis anayasa hazırlamış ve bu anayasa halkoyu ile kabul edilmişti.
1961 Anayasası uzun ve ayrıntılı bir metindi. Önemli y
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
Askeri Yargıtay,
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
Askeri Yüksek İdare Mahkemesi ve
Sayıştay genel kurullarınca kendi başkan ve üyeleri arasından üye tam sayılarının salt çoğunluğu ile her boş yer için gösterecekleri üçer aday içinden; bir asil üyeyi ise Yüksek Öğretim Kurulunun kendi üyesi olmayan Yüksek Öğretim Kurumları öğretim üyeleri içinden göstereceği üç aday arasından; üç asil ve bir yedek üyeyi ise üst kademe yöneticileri ile avukatlar arasından seçer. Anayasa Mahkemesi, asil üyeleri arasından gizli oyla ve üye tamsayısının salt çoğunluğu ile dört yıl için bir başkan ve bir başkan vekili seçer. Üyeler, asli görevleri dışında resmi veya özel hiç bir görev alamazlar. Altmış beş yaşını doldurunca emekliye ayrılırlar.
Görev ve yetkileri
Kanunların, kanun hükmündeki kararnamelerin ve TBMM iç tüzüğünün anayasaya şekil ve esas bakımından uygunluğunu denetler. Anayasa değişikliklerini ise sadece şekil bakımından inceler ve denetler. Cumhuriyet Başsavcılığının açacağı dava üzerine siyasi partilerin kapatılmasını karara bağlar.
Tarihsel gelişim içinde, mutlak yetkili hükümdarların yasama yetkilerini seçimle iş başına gelen parlamentolara devretmek zorunda kalmalarıyla birlikte devlet gelirlerinin toplanmasına ve giderlerinin yapılmasına izin verme yetkisi, ya da özlü bir deyişle “bütçe hakkı”, parlamentolara geçmiştir.
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
Olağanüstü hallerde, sıkıyönetim ve savaş hallerinde çıkarılan kanun hükmündeki kararnamelerin anayasaya aykırılığı için Anayasa Mahkemesine dava açılamaz.
Devletin ve hükümetin normal idârî yetkileri ve hukûkî tedbirleri kullanarak alt edemediği büyük güçlüklerin ortaya çıkması durumunda başvurulan olağanüstü idâre usullerinden biri. Tabiî âfet, tehlikeli salgın hastalık, ağır ekonomik bunalım, kamu düzenini ciddî biçimde bozan yaygın şiddet olayları gibi durumlarda olağanüstü hal uygulamasına gidilir.
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
Cumhurbaşkanını,
Cumhurbaşkanı (ya da reisicumhur) Cumhuriyet ile yönetilen ülkelerdeki devletin başkanını temsil eder.
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
Bakanlar Kurulu üyelerini, Anayasa Mahkemesi,
Bakanlar Kurulu, demokratik devletlerde Başbakan'ın başkanlık ettiği ve tüm bakanların biraraya gelip kararlar aldığı kuruldur.
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
Yargıtay, Danıştay, Askeri Yargıtay, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Başkan ve üyelerini, Başsavcılarını, Cumhuriyet Başsavcı vekilini,
Hakimler ve Savcılar yüksek kurulu ve Sayıştay Başkanı ve üyelerini görevleriyle ilgili suçlardan dolayı
Yüce Divan sıfatıyla yargılar.
Anayasa mahkemesine iptal davası açabilenler
Cumhurbaşkanı, iktidar ve anamuhalefet partileri meclis grupları, TBMM üye sayısının en az beşte biri tutarındaki üyeler. İktidarda birden fazla siyasi partinin bulunması halinde, iktidar partilerinin dava açma hakkını en fazla üyeye sahip olan parti kullanır.
Dava açma süresi
İptali istenen kanun, kanun hükmündeki kararname veya içtüzüğün Resmi Gazete’de yayınlanmasından başlıyarak altmış gün sonra düşer.
Anayasa Mahkemesinin kararları kesindir. İptal kararları gerekçesi yazılmadan açıklanamaz.
Anayasa Mahkemesi bir kanun veya kanun hükmündeki kararnamenin tamamını veya bir hükmünü iptal ederken, kanun koyucu gibi hareketle, yeni bir uygulamaya yol açacak biçimde hüküm tesis edemez. (Anayasa 146-153).
Lütfen dikkat: Bu sayfada kırmızı ile linklenen ve iki çizgi ile altı çizilen linkler reklamdır. Bu linklere tıklanıldığında başka bir siteye yönlenirsiniz.
