Tanım
...
Tanım
Acarca (Gürcüce: Acar-ul-i),
Gürcüce'nin lehçelerinden biridir. Gürcistan'ın resmi dili
Gürcüce (Gürcüce: Kartuli ena). Kafkas dilleri ailesinin Güney Kafkas dilleri öbeğine bağlı dil. Yazı ve edebiyat geleneği olan tek Kafkas dili olarak bilinir. Gürcistan’ın resmi dilidir. Batı ve Doğu öbekleri olarak bilinen çok sayıda diyalekti vardır. Resmi dil ve edebiyat dili olan Gürcüce, Doğu diyalekti üzerinde gelişmiştir. Gürcüce, Svanca, Megrelce ve Lazca ile birlikte Güney Kafkas dillerini oluşturur.
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
Kartça (Gürcüce: Kart-ul-i)olup, esasen bu da Gürcüce'nin bir lehçesidir. Ancak tarihi, dini ve siyasi sebeplerle Kartça daha çok gelişmiş ve edebi bir dil halini almıştır. Acarca ise daha çok halk arasında konuşulan bir dil olarak kalmıştır.
Özellikleri
Acarca, Gürcistan'ın resmi dili olan Kartça'dan önemli farklılıklar içerir. Söz konusu farklılık, karşılıklı anlaşmayı güçleştirecek düzeydedir.
Gerek Acarca'da gerekse Kartça'da birçok Osmanlıca-Türkçe kelime mevcuttur. Ancak Kartça latin kökenli diller ve Rusça'dan daha fazla etkilenirken, Acarca'da Osmanlıca-Türkçe kelimeler ağırlıktadır.
Halk dili olarak Acarca'da, hikaye, masal, mani, destan, türkü gibi halk edebiyatı unsurları oldukça zengindir.
Konuşulduğu Yerler
Acarca, başta
Kartça dili (Gürcüce:Kart-ul-i ena) Gürcüce'nin başlıca lehçelerinden biri olup, halen Gürcistan'ın resmi dilidir. Gürcüce'nin lehçeleri ve Güney Kafkasya'daki diğer diller (Svanca, Megrelce ve Lazca) içinde tarihi ve dini etkenlerle edebi dil niteliğini taşıyan tek dildir. Bu yönüyle çoğunlukla Gürcüce'yle eşdeğer bir biçimde kullanılmaktadır.
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
Acaristan'da olmak üzere, ülkemizde de konuşulan yerel dillerdendir. Bunun dışında Acaristan'a komşu
Acaristan (veya Acara, Acarya), Türkiye’nin kuzeydoğusunda, Artvin ve Ardahan illerimizin sınırında ve Gürcistan’ın batısında yer alan; tarihi, coğrafi, dini ve kültürel yakınlığımız olan, siyasi olarak garantörü olduğumuz özerk bir cumhuriyettir. Yönetim Merkezi, Karadeniz kıyısında bir liman şehri olan Batum’dur. Artvin'in Hopa ilçesinde bulunan Sarp sınır kapısı Batum'a açılır.
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
Gurya bölgesinde de benzer lehçe konuşulur. Ayrıca
Gurya, Gürcistan’ın Karadeniz kıyısında, tarihsel ve coğrafi bölgesidir. Bugün ülkenin yönetsel bölgelerinden (mhare) biri olan Gurya’nın merkezi kenti Ozurgeti’dir.
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
Acarların yerleşik olduğu Gürcistan'ın diğer bölgelerinde de (Meshet-Cavahet, Kartl, Kahet) Acarca konuşulur.
Lehçe ve Şiveleri
Acarca kendi içinde, Yukarı Acaristan ve Aşağı Acaristan lehçelerine ayrılır. Bazen bunlar
Acarlar (Gürcüce:Acarlebi), Gürcülerin kavimsel boylarından biridir. Asıl olarak Gürcistan'a bağlı Acaristan Özerk Cumhuriyeti'nde yaşarlar, ama Gurya, Kvemo Kartl ve Kahet bölgelerine yerleşmiş Acarlar da vardır.
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
Çürüksu (Kobulet) lehçesi olarak da ayrıma tabi tutulur. Yukarı Acaristan lehçesi, Hulo ve Şuvahev'de, Aşağı Acaristan lehçesi ise Keda, Helvaçavur ve Çürüksu bölgelerinde konuşulur.
Bu lehçelerin yanı sıra, Acaristan bakımından, Türkçe'nin etkisiyle ortaya çıkmış Hulo, Şuvahev ve Çürüksu şiveleri bulunmaktadır. Çürüksu şivesi Türkçe'den daha az etkilenmiştir. Hulo şivesi de kendi içinde farklık gösterir. Ayrıca Kirnat-Maradit ağızlarından da söz etmek gerekir.
Ülkemiz bakımından ise göçmen (muhacir) Acarlar ile yerleşik olanların dillerinde kelime düzeyinde bazı farklılıklar bulunduğu gibi, bölgelere göre de benzer farklılıklara rastlanmaktadır. Göç edenler açısından, göç edilen bölgenin de etkisi vardır.
İlgili Eserler
''qarTuli (aWaruli) zRaprebi, baT., 1973'' Kartça (Acarca) Hikayeler, Batum, 1973.
''S. niJaraZe, aWaruli dialeqti, baTumi,1975'' (S. Nijaradze, Acarca Lehçesi, Batum, 1975).
Bu makale, online kullanıcı topluluğu tarafından oluşturulan ve düzenlenen özgür ansiklopedi projesi Wikipedia'nın Türkçe versiyonu
Vikipedi'deki Acarca maddesinden kopyalanmıştır. Bu makale,
GNU Özgür Belgeleme Lisansı ilkeleri kapsamında özgürce kullanılabilir.
Çürüksu (Kobulet), Acaristan Özerk Cumhuriyeti`nde bulunan, aynı adlı ilçenin yönetim merkezi olan şehirdir. Karadeniz kıyısında yer alır. Demiryolu istasyonunun ve çay işleme atölyelerinin bulunduğu Çürüksu, yazın önemli dinlence yerlerinden biridir. Nüfusu 18.600`dür (2002).
...Detaylı bilgi için linke tıklayınız.
Lütfen dikkat: Bu sayfada kırmızı ile linklenen ve iki çizgi ile altı çizilen linkler reklamdır. Bu linklere tıklanıldığında başka bir siteye yönlenirsiniz.
